Bu Hastalığa Dikkat! Uzmanlar Uyarıyor

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu neden olur? Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu çocuklarda neden görülür? Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu nedir?

28.02.2021-13:36 - (Son Güncelleme: 28.02.2021-13:36)Bu Hastalığa Dikkat! Uzmanlar Uyarıyor

Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğunun uzaktan eğitimle tanısının kolaylaştığını dile getiren Çocuk ve Ergen Psikiyatrı Doç. Dr. Neslim Güvendeğer Doksat, ailelere bilgilendirmelerde bulundu. Doksat, 'Çocuk ekran başına oturmak istemiyorsa bu ciddi bir alarmdır. Aileler hızla yardım arayışına geçebilirler' dedi

Çocuk ve ergenlerde görülen ve bazen 17 yaşına kadar hiç fark edilemeyen Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) hakkında açıklamalarda bulunan Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Neslim Güvendeğer Doksat, hastalığın kalıtımsal olduğunu söyledi. Doksat, "Bazı çocuklarda önde gelen belirtiler aşırı hareketlilik ve dürtüsellik, fevrilik ve düşünmeden davranmadır. Bunların yanına ek olarak dikkat bozukluğu da eşlik ediyor. Bazı çocuklarda ise dikkat eksikliği belirtileri sadece ön planda oluyor ve hiperaktivite belirgin bir şekilde ortaya çıkmıyor. Bunlar genellikle uslu, kendi halinde oturan çocuklar oluyor. Çok yaramaz çocuklar hemen göze batarken, bu çocuklar sakin mizaçlı, kendi halinde, uyumlu ama tembel oluyor. Tembellik biraz daha tolere edilebiliyor. Bu yüzden yıllar boyu göz ardı edilebiliyor ve teşhis almakta gecikebiliyoruz. Kafeinli gıdalar, gazlı içecekler, yoğun karbonhidratlı gıdalar hiperaktiviteyi artırır. Bu gıdalar daha dozunda ve kontrollü verilmelidir' dedi.

BİYOLOJİK NEDENLERE BAĞLI

Doç. Dr. Neslim Güvendeğer Doksat, Bazı aileler; ' Biz kötü davrandık, çatışmalı evlilik vardı, ilgilenemedik diyebiliyor. Bunlar değil. Bu tamimiyle alnımızın arkasındaki beyin lobunda planlamadan, dikkatten, hareketlilik frenlenmesinden, yargılamadan, organizasyondan ve sıralamadan sorumlu. Bu bölgelerde kalıtımsal olarak dopamin dediğimiz ara kimyasal maddelerin işlevinde bir problem oluyor şeklinde konuştu.

17 YAŞINA KADAR FARK EDİLMİYOR

'Bu çocuklar sınıfta çok hareketli, durmadan laf kesiyor, arkadaşlarını kızdırıyor ve hemen fark ediliyorlar. Sakin olan ve tembel olarak değerlendirilen çocuk neredeyse 12nci sınıf kademelerinde fark edilebiliyor. Sınav sistemiyle yüz yüze kaldığında belirgin dikkate karşı kayıplar yaşadıklarında fark ediliyor. Bu da çok geç oluyor ' dedi.

DEPRESYON SEBEBİ OLUYOR

Doç. Dr. Doksat, bu çocukların yüksek zekaları, iyi akademik potansiyelleri olduğu halde akademik olarak çok geri kaldıklarına vurgu yaparak, Başarısız olmak, özgüvenlerini örseliyor ve yetersizlik duygusu hissediyorlar. Çevreleri tarafından sevilmeyen, istenmeyen, oyun bölen çocuklar oluyorlar ve dışlanıyorlar. Bu duygu da yıllar içerisinde bir yetersizlik ve özgüven eksikliğine itiyor. Depresyona itebiliyor. Belki öldürmüyor ama hayat kalitesini son derece olumsuz etkiliyor. İlköğretim çağında tanı konması ve tedavilerine başlanması son derece önemli dedi.

ACİL DESTEK ALINMALI

Uzaktan eğitim, ekran başında olduğu için her çocuk gibi bizim çocuk da sıkılıyor diyerek bir ötelenme olabilir. Ancak pandeminin bu konuda bir avantajı var. Aileler öğretmenlerle konuştuklarında, diğer çocukların velileriyle konuştuklarında Benim çocuğum 1-2 saat konsantre oluyor da sonra yavaş yavaş sıkılıyor ama Benim çocuğum 10 dakika bile hiç konsantre olamıyor ayrımı yapılmalı. Bu ciddi bir alarm. Bunu görüyorsak DEHB sinyal veriyor olabilir ve hızla yardım arayışına geçebilirler. Şuan ki uzaktan eğitimden alınabilecek maksimum faydayı çocuklar almak durumunda. Ekran başı eğitime çocuktur sıkılırın ötesinde hiç konsantre olamıyorsa mutlaka bir profesyonelden yardım almamalılar.

HER YARAMAZ ÇOCUK HİPERAKTİF DEĞİL

Doksat, Çok hareketli olan her çocukta dürtüsellik ve dikkat sorunu var mı diye gözlemlemek ve ilkokul öğretmeniyle mutlaka fikir alışverişinde bulunmak gerekiyor. Bazen standart afacan, tatlı, yaramaz çocuk hiperaktif diye adlandırılırken; bazen de tam tersi olabiliyor. Bunun tek yolu öğretmenlerle birebir görüşmede çocuğun akranların neresinde olduğunu sormaktır' dedi.

ERKEKLERDE ÇOK DAHA FAZLA GÖRÜLÜYOR

Doç. Dr. Doksat, Normalde ilköğretim çağındaki 100 çocuktan 3'ünde görülüyor ama erkeklerde 2-3 kat daha fazla şeklinde konuştu.

KIRMIZI REÇETELİ İLAÇLAR

Hastalığın tedavisinde kırmızı reçeteli ilaçlar kullandıklarını söyleyen Doksat, "Birinci etapta kırmızı reçete kapsamında olan merkezi sinir sistemi uyarıcılarını kullanıyoruz. Aileler kırmızı reçete kullanıyoruz, bu çocukta bağımlılık mı yapacak? diye ürkmesin. Bu ilaçlar hiçbir çocukta bağımlılık yaratmaz. Doktor tavsiyesiyle kullanıldığında artısı var. İhtiyaç halinde veriyoruz ve dozlar bağımlılık yapmıyor. Uyku kaçırdığı için belirli saatlerde veriyoruz. Bu ilaçlar birçok tıbbi kontrolden sonra veriliyor. Çocuklarda büyüme ve gelişme geriliği, madde bağımlılığı yapmıyor. Bu ilaçlar hayat boyu değil, ihtiyaca göre kullanılıyor" diye konuştu.

YORUM YAZ..

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR